PSİKOLOJİ MİTLERİ · SOSYAL PSIKOLOJI
Gözünü kaçıran kişinin yalan söylediği anlaşılır mı?
“Göz temasından kaçınmak güvenilir bir yalan belirtisidir.”
Tek bir beden dili işaretiyle birinin doğru söyleyip söylemediğini güvenilir biçimde saptamak mümkün değildir.
Bu düşünce neden yaygın?
Göz teması alışkanlıkları kültüre, kişiliğe, kaygıya, nöroçeşitliliğe ve konuşmanın bağlamına göre değişebilir. Birinin karşısındakine az bakması, verdiği bilginin yanlış olduğu yönünde doğrudan kanıt oluşturmaz. Aynı davranışın çok farklı açıklamaları bulunabilir.
Araştırmalar ne söylüyor?
Bond ve DePaulo’nun alandaki çok sayıda kararı birleştiren meta-analizi, insanların yalan ile doğruyu ayırmada ortalama olarak yalnızca şans düzeyinin biraz üzerinde kaldığını gösterdi. İncelenen koşullarda genel doğruluk oranı yaklaşık yüzde 54’tü; bu, göz teması gibi tek göstergelere güvenmenin neden sakıncalı olduğunu anlamaya yardım eder.
Neyi söyleyemeyiz?
Bu sayı her görüşme türüne uygulanabilecek sabit başarı oranı değildir. Doğru bilgiye ulaşma, yalnızca bir jesti yorumlamaktan daha kapsamlı bir süreçtir.
GÜNLÜK YAŞAM İÇİN
Bu bilgiyi nasıl kullanabilirsin?
Bir ifadeyi değerlendirmek gerekiyorsa beden dili hakkında kestirme hükümler yerine içerik, bağlam ve doğrulanabilir bilgileri göz önüne al.
Bilimsel kaynaklar
Yalnızca eser künyeleri ve bağlantıları sunulmuştur. Kaynak metinleri veya görseller kopyalanmamıştır.
Accuracy of deception judgments
Bond ve DePaulo · 2006 · Meta-analiz